Member's statement: An Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine
Member's statement by Mr Colm Gildernew on .
- MLA
- Mr Colm Gildernew
- Party at the time
- Sinn Féin
- Date
- 9 December 2025
- Type
- Member's statement
- Business
- Members' Statements
- Heading
- An Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine
- Assembly identifier
- Official Report component 5295544
Read the official Assembly record
Text
Tabharfar an ráiteas seo as Gaeilge. Dá bhrí sin, impím ar Chomhaltaí atá gan Ghaeilge a gcluasáin a chur orthu. Déanfar Lá Chearta an Duine a chomóradh an tseachtain seo. Is é téama an lae i mbliana "Cearta an Duine, Ár mBunriachtanais Laethúla". Tá sé seo thar a bheith ábhartha, nó sheas mé sa tSeomra tá seachtainí beaga ó shin agus labhair mé ar a thábhachtaí a bhí an Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine agus an ról luachmhar a d’imir sé anseo in Éirinn agus mé ag comóradh 75 bliain ó bunaíodh an coinbhinsiún. Tá páirtithe polaitíochta áirithe sa Bhreatain ag rá gur chóir an Ríocht Aontaithe a tharraingt amach as an Choinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine, cinneadh a rachadh go holc do gach aon duine ar an oileán seo. Cé go leanann na díospóireachtaí sin ar aghaidh sa Bhreatain, tá sé tábhachtach againne cuimhneamh ar an méid a chumasaigh an coinbhisiún anseo agus an méid sin a chosaint. Bhí ionchorprú an choinbhinsiúin sa dlí riachtanach le cearta saoránach a chosaint agus le muinín a chothú i gComhaontú Aoine an Chéasta. Cuireadh béim ar thábhacht an choinbhinsiúin sa chomhaontú um tharraingt siar i ndiaidh an Bhreatimeachta. Is maolú ríthábhachtach lenár síocháin agus ár rathúnas a chosaint i bhfianaise pholasaí díobhálach Rialtas na Breataine é. Rinneadh ionsaithe eile ar chearta, agus tá reachtaíocht sceimhlitheoireachta na Breataine ag gabháil faoi chearta fosta. Ba é an rud a bhí Rialtas na Breataine ag iarraidh a dhéanamh i gcás Kneecap ná srian a chur ar an chead cainte; sa chás sin, féachadh le lucht cáinte chinedhíothú Iosrael in Gaza a chur ina dtost. Ach d’éirigh le Rialtas na Breataine sárú ar cheart cruinnithe lucht agóide agus chuaigh ag Rialtas na Breataine cosc a chur ar Palestine Action. Léiríonn an dá shampla sin an gá atá le cearta a choinneáil agus a chosaint. Ach ab é an Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine, níorbh ann do phróiseas na síochána; agus ach ab é an Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine níorbh fhéidir próiseas na síochána a choinneáil ag gabháil. Trí chearta uilíocha agus comhionannas a leabú sa dlí, leanann sé de bheith ag tacú leis an athmhuintearas agus leis an chobhsaíocht dhaonlathach. Seo iad ár mbunriachtanais —
— laethúla. Tá siad le cosaint. Tá siad le ceiliúradh.
384 words. Text as published by the Northern Ireland Assembly.
Assessment
Jev’s structured answers met the documented threshold for “not flagged”.
- Overall probability that the activity is being used to promote, exploit or escalate an identity-based controversy: 0.13 (flagging needs at least 0.70; at or below 0.30 is not flagged).
- None of the five culture-war criteria was met (each was below 0.60).
- Assessed as legitimate policy scrutiny (0.62).
- No identity-based framing was identified (0.73).
- Subject area: Irish language, Ulster-Scots and language policy.
- The overall probability was at or below the not-flagging threshold.
This is an AI-generated assessment of the text, made against published criteria. It is not a finding of fact about the MLA or their intentions. The Assembly record itself is the fact.
Jev’s structured answers
| Question | Probability | Met? |
|---|---|---|
| Identity framing | 0.10 | No |
| Sectarian or communal antagonism | 0.03 | No |
| Cultural grievance politics | 0.05 | No |
| Dog-whistle messaging | 0.05 | No |
| Controversy escalation | 0.10 | No |
| Legitimate policy scrutiny | 0.62 | Yes |
| Overall judgement | 0.13 | At or below not-flagging threshold |
| Option | Probability |
|---|---|
| No identity-based framing (chosen) | 0.73 |
| Reports or questions it | 0.02 |
| Criticises or condemns it | 0.24 |
| Adopts it | 0.01 |
| Subject | Probability |
|---|---|
| Irish language, Ulster-Scots and language policy | 0.53 |
| Constitutional question, Brexit, the Windsor Framework and sovereignty | 0.38 |
| No identity-related subject | 0.04 |
| Sectarianism, hate crime and community relations | 0.02 |
| Religion and belief (including people of no religion), churches, faith communities and religious prejudice (including antisemitism and anti-Muslim prejudice) | 0.01 |
Assessed 21 October 2026 at 14:07 UTC by jev-1.13.0 (requested as typesafe/jev) under rubric 2026.10-r9, methodology 1.9.
Disagree with this assessment?
Classifications can be challenged. A person reads every challenge, and any change is recorded publicly above with its reason.