Member's statement: An Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine

Member's statement by Mr Colm Gildernew on .

MLA
Mr Colm Gildernew
Party at the time
Sinn Féin
Date
9 December 2025
Type
Member's statement
Business
Members' Statements
Heading
An Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine
Assembly identifier
Official Report component 5295544

Read the official Assembly record

Text

Tabharfar an ráiteas seo as Gaeilge. Dá bhrí sin, impím ar Chomhaltaí atá gan Ghaeilge a gcluasáin a chur orthu. Déanfar Lá Chearta an Duine a chomóradh an tseachtain seo. Is é téama an lae i mbliana "Cearta an Duine, Ár mBunriachtanais Laethúla". Tá sé seo thar a bheith ábhartha, nó sheas mé sa tSeomra tá seachtainí beaga ó shin agus labhair mé ar a thábhachtaí a bhí an Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine agus an ról luachmhar a d’imir sé anseo in Éirinn agus mé ag comóradh 75 bliain ó bunaíodh an coinbhinsiún. Tá páirtithe polaitíochta áirithe sa Bhreatain ag rá gur chóir an Ríocht Aontaithe a tharraingt amach as an Choinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine, cinneadh a rachadh go holc do gach aon duine ar an oileán seo. Cé go leanann na díospóireachtaí sin ar aghaidh sa Bhreatain, tá sé tábhachtach againne cuimhneamh ar an méid a chumasaigh an coinbhisiún anseo agus an méid sin a chosaint. Bhí ionchorprú an choinbhinsiúin sa dlí riachtanach le cearta saoránach a chosaint agus le muinín a chothú i gComhaontú Aoine an Chéasta. Cuireadh béim ar thábhacht an choinbhinsiúin sa chomhaontú um tharraingt siar i ndiaidh an Bhreatimeachta. Is maolú ríthábhachtach lenár síocháin agus ár rathúnas a chosaint i bhfianaise pholasaí díobhálach Rialtas na Breataine é. Rinneadh ionsaithe eile ar chearta, agus tá reachtaíocht sceimhlitheoireachta na Breataine ag gabháil faoi chearta fosta. Ba é an rud a bhí Rialtas na Breataine ag iarraidh a dhéanamh i gcás Kneecap ná srian a chur ar an chead cainte; sa chás sin, féachadh le lucht cáinte chinedhíothú Iosrael in Gaza a chur ina dtost. Ach d’éirigh le Rialtas na Breataine sárú ar cheart cruinnithe lucht agóide agus chuaigh ag Rialtas na Breataine cosc a chur ar Palestine Action. Léiríonn an dá shampla sin an gá atá le cearta a choinneáil agus a chosaint. Ach ab é an Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine, níorbh ann do phróiseas na síochána; agus ach ab é an Coinbhinsiún Eorpach um Chearta an Duine níorbh fhéidir próiseas na síochána a choinneáil ag gabháil. Trí chearta uilíocha agus comhionannas a leabú sa dlí, leanann sé de bheith ag tacú leis an athmhuintearas agus leis an chobhsaíocht dhaonlathach. Seo iad ár mbunriachtanais —

— laethúla. Tá siad le cosaint. Tá siad le ceiliúradh.

384 words. Text as published by the Northern Ireland Assembly.

Assessment

Not flagged

Jev’s structured answers met the documented threshold for “not flagged”.

  • Overall probability that the activity is being used to promote, exploit or escalate an identity-based controversy: 0.13 (flagging needs at least 0.70; at or below 0.30 is not flagged).
  • None of the five culture-war criteria was met (each was below 0.60).
  • Assessed as legitimate policy scrutiny (0.62).
  • No identity-based framing was identified (0.73).
  • Subject area: Irish language, Ulster-Scots and language policy.
  • The overall probability was at or below the not-flagging threshold.

This is an AI-generated assessment of the text, made against published criteria. It is not a finding of fact about the MLA or their intentions. The Assembly record itself is the fact.

Jev’s structured answers

Probability that each statement is true of this text (0 = no, 1 = yes). A criterion counts as met at 0.60 or above.
QuestionProbabilityMet?
Identity framing0.10No
Sectarian or communal antagonism0.03No
Cultural grievance politics0.05No
Dog-whistle messaging0.05No
Controversy escalation0.10No
Legitimate policy scrutiny0.62Yes
Overall judgement0.13At or below not-flagging threshold
Context and attribution (stance)
OptionProbability
No identity-based framing (chosen)0.73
Reports or questions it0.02
Criticises or condemns it0.24
Adopts it0.01
Subject area (top five)
SubjectProbability
Irish language, Ulster-Scots and language policy0.53
Constitutional question, Brexit, the Windsor Framework and sovereignty0.38
No identity-related subject0.04
Sectarianism, hate crime and community relations0.02
Religion and belief (including people of no religion), churches, faith communities and religious prejudice (including antisemitism and anti-Muslim prejudice)0.01

Assessed 21 October 2026 at 14:07 UTC by jev-1.13.0 (requested as typesafe/jev) under rubric 2026.10-r9, methodology 1.9.

Disagree with this assessment?

Classifications can be challenged. A person reads every challenge, and any change is recorded publicly above with its reason.

Challenge this classification